Λειτουργία Απελευθερωμένης Αγοράς Αερίου

Σύμφωνα με το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο, η προμήθεια των τελικών πελατών με φυσικό αέριο προϋποθέτει τη λήψη Άδειας Προμήθειας, κατά τις προβλέψεις της 1ης Αναθεώρησης του Κανονισμού Αδειών (ΦΕΚ Β’ 3430/17.08.2018, Y.A. Αριθμ. Oικ. 178065/08.08.2018). Όλοι οι τελικοί πελάτες έχουν καταστεί Επιλέγοντες από την 1/1/2018, έχουν δηλαδή δικαίωμα ελεύθερης επιλογής του Προμηθευτή τους.

Η πρόσβαση στο ΕΣΦΑ για εισαγωγή και μεταφορά φυσικού αερίου προϋποθέτει την εγγραφή κάθε ενδιαφερομένου στο Μητρώο Χρηστών ΕΣΦΑ, ως χρήστη της Εγκατάστασης ΥΦΑ (Χρήστης ΥΦΑ) είτε ως χρήστη του Συστήματος Μεταφοράς (Χρήστης Μεταφοράς) (είτε και τα δύο). Το εν λόγω Μητρώο τηρείται από την ΡΑΕ και διέπεται από τον Κανονισμό Μητρώου Χρηστών, ενώ Χρήστες δύνανται να είναι οι Προμηθευτές, οι Επιλέγοντες πελάτες και Τρίτα Μέρη (κάθε πρόσωπο με επαρκείς εγγυήσεις-οικονομικής και τεχνικής φύσης).

Ακολούθως, ο Χρήστης οφείλει να συνάψει με τον Διαχειριστή του ΕΣΦΑ σχετική Σύμβαση (βλ. κατωτέρω Σύμβαση-Πλαίσιο), για την παροχή υπηρεσιών από τον δεύτερο είτε μεταφοράς αερίου στο Σύστημα Μεταφοράς είτε αεριοποίησης ΥΦΑ από την Εγκατάσταση ΥΦΑ. Η διάρκεια της Σύμβασης είναι αορίστου χρόνου και δεν επιφέρει κόστη όσο δεν γίνεται δέσμευση δυναμικότητας ή συναλλαγή στο Εικονικό Σημείο Συναλλαγών (ΕΣΣ). Όταν o Χρήστης Μεταφοράς επιθυμεί να δεσμεύσει δυναμικότητα ή να συναλλαχθεί στο ΕΣΣ θα πρέπει να προβεί προηγουμένως σε κατάθεση εγγύησης, που στην πρώτη περίπτωση υπολογίζεται στη βάση της προς δέσμευση δυναμικότητας, του χρόνου δέσμευσης της (αντιστρόφως ανάλογα) και στη δεύτερη είναι σταθερή 100.000€. Η Πρότυπη Σύμβαση-Πλαίσιο για τη Μεταφορά φυσικού αερίου, βάσει των διατάξεων της 4ης Αναθεώρησης του Κώδικα, έχει εγκριθεί με την απόφαση ΡΑΕ 507/2018 (ΦΕΚ Β’ 2473/27.6.18) και έχει τεθεί σε ισχύ από την δημοσίευση της σε ΦΕΚ, ενώ για την χρήση της Εγκατάστασης ΥΦΑ ισχύει η υπ. αρ. 257/2017 απόφαση της ΡΑΕ (ΦΕΚ Β’ 1443/27.4.17).

Προς τον σκοπό αυτό ο Χρήστης δεσμεύει

  • δυναμικότητα αεριοποίησης στο σημείο εισόδου Αγ.Τριάδα και μεταφοράς στα σημεία εξόδου του Συστήματος Μεταφοράς, στη βάση του κανόνα χρονικής προτεραιότητας (FCFS), μέσω του Ηλεκτρονικού Πληροφοριακού Συστήματος (ΗΠΣ) του ΔΕΣΦΑ. Οι δυναμικότητες αυτές μπορούν να αφορούν το ελάχιστο 1 ημέρα και 1kWh/ημέρα και η υποβολή αιτήματος δέσμευσης γίνεται έως τις 10.00 της προηγούμενης ημέρας (με εξαίρεση την περίπτωση ημερησίας δυναμικότητας που μπορεί να υποβληθεί έως τις 19.00 της προηγούμενης) και

  • μεταφοράς στα σημεία εισόδου «Σιδηρόκαστρο» και «Κήποι», που αποτελούν Σημεία Διασύνδεσης κατά τις προβλέψεις του ΕΚ 459/2017, μέσω του μηχανισμού των δημοπρασιών με χρήση της κοινής πλατφόρμας Regional Booking Platform (RBP) και σύμφωνα με το δημοσιευμένο πρόγραμμα δημοπρασιών του ENTSOG. Τα προϊόντα δυναμικότητας που προσφέρονται πλέον (από την ισχύ των διατάξεων της 4ης Αναθεώρησης του Κώδικα Διαχείρισης ΕΣΦΑ (αποφ.ΡΑΕ 123/2018 ΦΕΚ Β’ 788/7.3.18) είναι τα τυποποιημένα βάσει του ΕΚ 459/2017, ήτοι ετήσια, τριμηνιαία, μηνιαία, ημερήσια και ενδοημερήσια. Επίσης προσφέρονται και προϊόντα διακοπτόμενης ημερήσιας δυναμικότητας (και στις δύο κατευθύνσεις σε αμφότερα τα σημεία), από την προηγούμενη ημέρα και όταν έχει δεσμευθεί όλη η σταθερή δυναμικότητα.

Σε σχέση με τη δευτερογενή αγορά δυναμικότητας, οι χρήστες μεταφοράς δύνανται να εκχωρήσουν την δυναμικότητα τους σε άλλο χρήστη, έχοντας την συναίνεση του ΔΕΣΦΑ τουλάχιστον 2 ημέρες πριν την πραγματοποίηση της, καθώς και να την μισθώσουν, χωρίς προηγούμενη συναίνεση του ΔΕΣΦΑ (μόνο ενημέρωση του μετά την μίσθωση και εντός 2 ημερών).

Στο ΕΣΣ έχουν πρόσβαση μόνο οι Χρήστες Μεταφοράς, για συναλλαγές αερίου είτε μεταξύ τους είτε με τον Διαχειριστή ΕΣΦΑ (για αέριο εξισορρόπησης ή αναπλήρωση αερίου απωλειών), χωρίς υποχρέωση δέσμευσης δυναμικότητας παρά μόνο μέσω σχετικής αίτησης στο ΗΠΣ του ΔΕΣΦΑ.

Στην Εγκατάσταση ΥΦΑ θα πρέπει να τηρείται ο ακόλουθος περιορισμός από τους Χρήστες ΥΦΑ (εφόσον διαθέτουν ημερήσιο απόθεμα ΥΦΑ ή Χώρο Προσωρινής Αποθήκευσης): η δυναμικότητα αεριοποίησης του χρήστη ΥΦΑ να ισούται i) τουλάχιστον με την ελάχιστη δυναμικότητα αεριοποίησης των φορτίων του ΥΦΑ και ii) με το σύνολο της δυναμικότητας που έχει δεσμευτεί από το Χρήστη μεταφοράς (που εξυπηρετεί) στο σημείο  εισόδου Αγία Τριάδα.

 

Στο σημείο εισόδου «Σιδηρόκαστρο» εφαρμόζονται από το 2014 τα ακόλουθα μέτρα διαχείρισης συμβατικής συμφόρησης (σύμφωνα με τον ΕΚ 715/2009-CMP), α. επιστροφή δυναμικότητας στον ΔΕΣΦΑ, β. μακροχρόνια αποδέσμευση μη χρησιμοποιούμενης δυναμικότητας και γ. διαδικασία υπερδέσμευσης δυναμικότητας και επαναγοράς της.

Με την 4η Αναθεώρηση του Κώδικα Διαχείρισης ΕΣΦΑ εγκαθιδρύεται η λειτουργία του Βάθρου Εξισορρόπησης, όπου ο Διαχειριστής πραγματοποιεί δημοπρασίες αγοράς/πώλησης βραχυπρόθεσμων τυποποιημένων προϊόντων για την εξισορρόπηση του ΕΣΦΑ. Στην περίπτωση έλλειψης αυτών των προϊόντων και προκειμένου ο ΔΕΣΦΑ να διατηρήσει την ισορροπία του Συστήματος, έχει την δυνατότητα χρήσης υπηρεσιών εξισορρόπησης με αγορά ΥΦΑ στη Ρεβυθούσα μέσω διαγωνισμού. Κάθε χρήστης μεταφοράς είναι υπεύθυνος να εξισορροπεί τη θέση του στο Σύστημα (συμπεριλαμβανομένου του ΕΣΣ) λαμβάνοντας κάθε αναγκαίο μέτρο και στην περίπτωση που το ανισοζύγιο του υπερβεί τα επιτρεπόμενα όρια ανοχής (τα οποία από 1/1/2019 έχουν μηδενιστεί) του επιβάλλονται χρεώσεις απόκλισης. Προκειμένου να μειώσουν τις χρεώσεις αυτές, οι χρήστες δύνανται να εξισορροπούν τις θέσεις τους μέσω του προαναφερόμενου Βάθρου διαθέτοντας/αγοράζοντας αέριο. Ο ΔΕΣΦΑ οφείλει στο τέλος του έτους να παραμένει ουδέτερος ως προς τις χρεώσεις/πιστώσεις που απορρέουν από την διαδικασία εξισορρόπησης.

 Οι χρεώσεις των χρηστών ΥΦΑ και μεταφοράς (σε αδιάλειπτη και διακοπτόμενη βάση) γίνονται από το Διαχειριστή σύμφωνα με ρυθμιζόμενα και εγκεκριμένα από τη ΡΑΕ τιμολόγια Χρήσης του ΕΣΦΑ (υπ’ αριθ. 997/2017 απόφαση ΡΑΕ (ΦΕΚ Β’ 4737/2017.29.12.2017), σύμφωνα με τον Κανονισμό Τιμολόγησης (υπ’ αριθ. 644/2018 απόφαση ΡΑΕ –ΦΕΚ Β’ 3000/25.7.18) και διορθωτικό ως προς τη διόρθωση σφαλμάτων (ΦΕΚ Β’ 3892/07.09.2018), σε μακροχρόνια (365 ημερών) ή/και βραχυχρόνια βάση (από 1-364 ημέρες). Οι χρεώσεις αυτές, για κάθε σημείο του Συστήματος, αποτελούνται από τμήμα ισχύος (στη βάση των δεσμευμένων δυναμικοτήτων) και τμήμα ενέργειας (στη βάση των κατανεμημένων ποσοτήτων). Διαφορετικά τιμολόγια εφαρμόζονται για κάθε σημείο του Συστήματος, αναλόγως της Ζώνης που αυτό ανήκει (σήμερα υπάρχουν 3 Ζώνες, η Βορειοανατολική, η Βόρεια και η Νότια). Στη διακοπτόμενη δυναμικότητα εφαρμόζονται τα τιμολόγια της σταθερής δυναμικότητας με έκπτωση στη βάση της πιθανότητας διακοπής της.

Ωστόσο από 1/1/2020, θα εφαρμοστούν οι διατάξεις της 4ης Αναθεώρησης Κανονισμού Τιμολόγησης ΕΣΦΑ (υπ.αρ. ΡΑΕ 539/2019 ΦΕΚ Β’ 2601/28.6.19), σύμφωνα με τον ΕΚ 460/2017 και τα σχετικά τιμολόγια που εγκρίθηκαν με την υπ.αρ. 566/2019 απόφαση της ΡΑΕ ΦΕΚ Β’ 2724/2.7.2019, βάσει των οποίων δημιουργούνται δέσμη σημείων εισόδου αερίου αγωγού (Σιδηρόκαστρο και Κήποι) και 2 ζώνες εξόδου (Βόρεια και Νότια) και υιοθετείται η ανάκτηση του απαιτούμενου εσόδου μεταφοράς κατά 50% από τα σημεία εισόδου και 50% από τα σημεία εξόδου (από 20% και 80%, αντίστοιχα, σήμερα).

Η ΔΕΠΑ, λαμβάνοντας υπόψη το ρυθμιστικό πλαίσιο, παρέχει στους πελάτες της και δυνατότητα αυτοτελούς σύμβαση προμήθειας φυσικού αερίου άνευ παροχής υπηρεσιών μεταφοράς.

Font Resize
Contrast