Η αγορά φυσικού αερίου έχει απελευθερωθεί σύμφωνα με τις επιταγές των διατάξεων των σχετικών ευρωπαϊκών οδηγιών, οι οποίες έχουν αντικατοπτριστεί και στην εθνική μας νομοθεσία με τη θέσπιση του Ν.3428/27.12.05 (ΦΕΚ Α 313) περί «Απελευθέρωσης της Αγοράς Φυσικού Αερίου» και της Υπουργικής Απόφασης 4955/27.3.06 (ΦΕΚ Β360) περί «Ορισμού Τιμολογίου μεταφοράς φυσικού αερίου και αεριοποίησης ΥΦΑ», όπως αυτή ισχύει με τις υπουργικές αποφάσεις τροποποίησής της (Δ/23344/7.12.06 ΦΕΚ Β 1781 και Δ1/5037/20.3.07 ΦΕΚ Β379).
Η δευτερογενής νομοθεσία της αγοράς φυσικού αερίου σύμφωνα μες τις προβλέψεις του Ν.3428/05, έχει θεσπιστεί και τεθεί προσφάτως σε ισχύ με σχετικές Υπουργικές Αποφάσεις και αφορά στα ακόλουθα
- «Κώδικας Διαχείρισης ΕΣΦΑ», αρ.Υπ.Απ. Δ1/Α/5346/1.4.10 ΦΕΚ Β 379
- «Κανονισμός Μητρώου Χρηστών ΕΣΦΑ», αρ.Υπ.Απ. Δ1/Α/5816/16.4.10 ΦΕΚ Β 451
- «Κανονισμός Αδειών Φυσικού Αερίου», αρ.Υπ.Απ. Δ1/Α/5815/19.4.10 ΦΕΚ Β 464
- «Κανονισμός Μετρήσεων του ΕΣΦΑ», αρ.Υπ.Απ. Δ1/Α/7754/6.5.10 ΦΕΚ Β 584
- «Τροποποίηση Τιμολογίου Μεταφοράς φ.α. και αεριοποίησης υγροποιημένου φ.α.»,
αρ.Υπ.Απ. Δ1/Α/1110/9860/31.5.10 ΦΕΚ Β 747
ενώ παράλληλα έχουν εγκριθεί με την υπ.αριθμ. 611 απόφαση της ΡΑΕ/9.4.10 οι «Πρότυπες Συμβάσεις Μεταφοράς φ.α. και Χρήσης Εγκατάστασης ΥΦΑ» (ΦΕΚ Β 480/20.4.10).
Eπιπροσθέτως, σύμφωνα με τις προβλέψεις του Ν.3428/05, εκκρεμεί η θέσπιση και άλλων ρυθμιστικών κειμένων όπως είναι ο «Κώδικας Προμήθειας φ.α. σε Επιλέγοντες πελάτες» και ο «Κανονισμός Τιμολόγησης φ.α.».
Προκειμένου το ελληνικό κράτος να εναρμονιστεί με τις προβλέψεις της 3ης ενεργειακής δέσμης, όπως αυτές καθορίζονται από την Ε.Ο.73/2009 και τους Ε.Κ. 713/2009 & 715/2009, ψηφίστηκε την 22/8/2011 ο ενεργειακός Ν.4001/2011 (ΦΕΚ Α' 179), που ενσωματώνει τις επιμέρους διατάξεις των οδηγιών και ειδικότερα, όσον αφορά το φυσικό αέριο, μέσω της υιοθέτησης του μοντέλου του Ιδιοκτησιακού Διαχωρισμού μεταξύ δραστηριοτήτων μεταφοράς και προμήθειας, με απώτερο στόχο την ενίσχυση της απελευθέρωσης της αγοράς.
Επιπροσθέτως, από την 14/10/2011 ισχύει η πρώτη Αναθεώρηση του Κώδικα Διαχείρισης ΕΣΦΑ (ΦΕΚ Β' 2227/4.10.11), μετά από ένα και πλέον έτος από την ουσιαστική έναρξη λειτουργίας της απελευθερωμένης αγοράς στην Ελλάδα. Σκοπός της αναθεώρησης είναι η συμπλήρωση και βελτίωση των προβλέψεων του Κώδικα σε σχέση και με τις διατάξεις της 3ης ενεργειακής δέσμης.
Τέλος, σύμφωνα με τις προβλέψεις του νομοθετικού πλαισίου, εκκρεμούν για την ολοκλήρωση της δευτερογενούς νομοθεσίας του φυσικού αερίου η θέσπιση του "Κανονισμού τιμολόγησης φ.α." και του "Κώδικα Προμήθειας φ.α. σε Επιλέγοντες πελάτες.
Είναι προφανές εκ των ανωτέρω ότι είναι δυνατή η πρόσβαση τρίτων στο ΕΣΦΑ και η περαιτέρω δραστηριοποίησή τους στην προμήθεια φ.α., πέραν της ΔΕΠΑ, η οποία καλείται πλέον να προσαρμόσει τη λειτουργία και ανάπτυξή της σε ανταγωνιστικό περιβάλλον.